PHÁT HUY LÒNG YÊU NƯỚC
CHO HỌC SINH QUA HÀNH TRÌNH "ĐỊA CHỈ ĐỎ": MỘT CÁCH LÀM THIẾT THỰC XÂY
DỰNG KHÔNG GIAN VĂN HÓA HỒ CHÍ MINH TẠI TRƯỜNG THPT NGUYỄN HỮU CẢNH
Tác
giả: Chu Hoàng Kim Châu
Chức vụ: Đảng viên Chi bộ - Giáo
viên trường THPT Nguyễn Hữu Cảnh
1. Giáo dục lòng yêu
nước bằng hành trình trải nghiệm thực tiễn
– Trách nhiệm tiên phong của người Đảng viên
Chủ tịch Hồ Chí Minh
luôn đề cao vai trò của lòng yêu nước và tinh thần dân tộc đối với các thế hệ
cách mạng, đặc biệt đối với thế hệ trẻ, Người từng nhấn mạnh: "Dân
ta phải biết sử ta, cho tường gốc tích nước nhà Việt Nam". Chính vì
thế, trong
công tác giáo dục học sinh dưới mái trường xã hội chủ nghĩa, việc truyền thụ
lòng yêu nước, niềm tự hào dân tộc không thể chỉ được gói gọn trong những
trang sách lý thuyết khô khan, mà còn cần phải được khơi gợi,
nuôi dưỡng thông qua những hình thức trực quan sinh động, gắn liền với thực
tiễn lịch sử hào hùng của đất nước.
Quán triệt Quy định số
144-QĐ/TW của Bộ Chính trị về chuẩn mực đạo đức cách mạng của cán bộ, đảng viên
trong giai đoạn mới [1], gắn liền với tinh thần Kết luận số
01-KL/TW về tiếp tục thực hiện đẩy mạnh học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức,
phong cách Hồ Chí Minh [2] và định hướng chỉ đạo của Sở Giáo
dục và Đào tạo Thành phố Hồ Chí Minh, bản thân tôi nhận thức rõ trách nhiệm tiên
phong của người giáo viên – đảng viên. Để xây dựng "Không gian văn hóa Hồ
Chí Minh" mang tính thực tiễn tại đơn vị, chúng ta
không chỉ kiến tạo những không gian vật lý tĩnh trong khuôn viên nhà trường, mà
phải chủ động biến những giá trị văn hóa, tư tưởng của Bác thành những bài học
thực hành trải nghiệm, đưa học sinh bước ra thế giới thực tại để tự cảm nhận và
thấu hiểu sâu sắc các giá trị lịch sử.
2. Hành trình tìm về
"địa chỉ đỏ" – Đổi mới hoạt động ngoại khóa nhằm khơi dậy niềm tự hào
dân tộc
Từ nhận thức đi đến hành
động, trong thời gian qua, tôi đã chủ động phối hợp cùng các tổ chuyên môn,
Đoàn thanh niên nhà trường để nghiên cứu, đổi mới và tổ chức các chương trình
ngoại khóa trải nghiệm đưa học sinh đến với các "địa chỉ đỏ", các di
tích lịch sử cách mạng trên địa bàn Thành phố Hồ Chí Minh và các vùng lân cận
như Bến Nhà Rồng, Dinh Độc Lập, Địa đạo Củ Chi, hay Căn cứ Chiến khu Rừng
Sác...
Để các chuyến đi không
mang tính chất tham quan thuần túy, tôi đã lồng ghép phương pháp dạy học dự án
và tổ chức các hoạt động tương tác sôi nổi. Trước chuyến đi, các em học sinh
được giao nhiệm vụ tìm hiểu tư liệu, chuẩn bị các câu hỏi nghiên cứu. Tại điểm
di tích, các em tham gia vào hoạt động tìm hiểu lịch sử thông qua phiếu học tập
trải nghiệm, chụp ảnh tư liệu, phỏng vấn nhân chứng lịch sử hoặc tham gia các
trò chơi giải mật mã lịch sử.
Khi được trực tiếp đứng
dưới bến cảng nơi Bác Hồ ra đi tìm đường cứu nước năm xưa, hay trực tiếp chứng
kiến những hiện vật lịch sử ghi dấu cuộc đấu tranh gian khổ của cha ông, lòng
yêu nước và niềm tự hào dân tộc trong các em được khơi dậy một cách tự nhiên và
mãnh liệt nhất. Sau mỗi hành trình, học sinh sẽ cùng nhau thực hiện các bài thu
hoạch, các video clip ngắn chia sẻ cảm xúc hoặc thiết kế các tập san số. Chính
những hoạt động tự thân này đã chuyển hóa nhận thức lịch sử thành lòng biết ơn
sâu sắc và ý thức tự rèn luyện của bản thân các em.
3. Kiến tạo Không gian
văn hóa Hồ Chí Minh "sống" từ những bước chân trải nghiệm
trong thực tiễn
Nghị quyết Đại hội đại
biểu Đảng bộ Thành phố Hồ Chí Minh lần thứ XII gắn liền với việc tiếp tục đẩy
mạnh các đề án trọng điểm phát triển văn hóa [3] đã định
hướng: “Xây dựng Không gian văn hóa Hồ Chí Minh làm cho tư tưởng, đạo đức,
phong cách và sự nghiệp của Chủ tịch Hồ Chí Minh thấm sâu vào người dân thành
phố, trở thành lối sống, nếp nghĩ, đặc trưng văn hóa của nhân dân, cán bộ, đảng
viên”. Việc đưa học sinh đến các địa chỉ đỏ chính là cách chúng ta đưa
Không gian văn hóa Hồ Chí Minh di động vào đời sống thực tế, giúp các em thấy
được một cách chân thực nhất phong cách, đạo đức của Bác cũng như sự hy sinh
của các thế hệ đi trước để đổi lấy độc lập, tự do cho dân tộc.
Những trải nghiệm quý
báu từ các chuyến đi ngoại khóa sau đó được các em đem về tái hiện và làm phong
phú thêm cho chính Không gian văn hóa Hồ Chí Minh tại trường THPT Nguyễn Hữu
Cảnh. Các sản phẩm thu hoạch, mô hình tự làm, tranh vẽ về Bác hay về các địa
danh lịch sử của học sinh được trưng bày trang trọng tại khu vực Không gian văn
hóa của nhà trường. Không gian ấy bây giờ không còn là của những tư liệu có
sẵn, mà là một không gian "mở" – nơi kết tinh cảm xúc, sự hiểu biết
và lòng yêu nước của chính các em học sinh. Từ lối sống nếp nghĩ, các em đã
biết tự giác giúp đỡ bạn học, phấn đấu vươn lên trong học tập, tích cực tham
gia các hoạt động cộng đồng. Đó chính là cái đích cuối cùng, là giá trị nhân
văn cao đẹp nhất mà Không gian văn hóa Hồ Chí Minh hướng tới.
4. Kết luận
Hoạt động ngoại khóa tìm
về các "địa chỉ đỏ" gắn với xây dựng Không gian văn hóa Hồ Chí Minh
đã và đang mang lại những hiệu quả tích cực trong việc giáo dục đạo đức, lối
sống cho thế hệ trẻ trường THPT Nguyễn Hữu Cảnh. Với tư cách là một đảng viên
giáo viên, tôi sẽ tiếp tục cống hiến đổi mới, sáng tạo thêm nhiều mô hình trải
nghiệm thực tế hấp dẫn hơn nữa. Mỗi hành trình đỏ được nối dài, mỗi đốm lửa yêu
nước được thắp lên trong lòng học sinh chính là sự khẳng định cho vai trò tiên
phong của người đảng viên trên mặt trận giáo dục, cùng chung tay xây dựng thành
phố mang tên Bác ngày càng văn minh, hiện đại, nghĩa tình.
PHỤ
LỤC HÌNH ẢNH MINH CHỨNG
Lớp 10A7 chụp ảnh tại
Dinh Độc Lập
Lớp 10A7 nghe thuyết
minh khi tham quan Dinh Độc Lập
Lớp 10A7 chụp ảnh tại
Dinh Độc Lập
TÀI LIỆU THAM KHẢO VÀ
TRÍCH DẪN
[1] Quy định số 144-QĐ/TW
ngày 09/5/2024 của Bộ Chính trị về chuẩn mực đạo đức cách mạng của cán bộ, đảng
viên trong giai đoạn mới.
[2] Kết luận số 01-KL/TW
ngày 18/5/2021 của Bộ Chính trị về tiếp tục thực hiện Chỉ thị số 05-CT/TW ngày
15/5/2016 của Bộ Chính trị khóa XII "Về đẩy mạnh học tập và làm theo tư
tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh".
[3] Chương trình hành động
thực hiện Nghị quyết Đại hội đại biểu Đảng bộ Thành phố Hồ Chí Minh lần thứ XII
gắn với Nghị quyết Đại hội đại biểu Đảng bộ Thành phố lần thứ XI, giai đoạn
2025 - 2030.
Tiếng Việt
English
中文
Français
日本語
한국어
Español
Русский
Deutsch
ไทย
ລາວ
हिन्दी
Português
